Hé, Brent hier! 👋
Een van de bouwers. Vraagje? App me even direct.
Er bestaat geen aparte vergunning voor een boerderijautomaat. Wat je nodig hebt, hangt af van twee dingen: waar de kast staat en wat erin ligt. Wil je een automaat in de openbare ruimte neerzetten, dan heb je een omgevingsvergunning nodig. Staat hij op je eigen erf, dan bepaalt het omgevingsplan van je gemeente of verkoop daar is toegestaan en of de kast als bouwwerk vergunningvrij mag worden geplaatst. Daarnaast gelden voor de inhoud gewoon de regels van de Warenwet. Nagekeken bij Ondernemersplein en het Informatiepunt Leefomgeving, augustus 2026.
Dat klinkt als vier antwoorden op één vraag, en dat is het ook. Daarom is de eerste stap niet het bestellen van een kast maar het opzoeken van de plek op de kaart.
| Waar hij komt | Wat er speelt |
|---|---|
| In de openbare ruimte, bijvoorbeeld in een berm of aan de openbare weg | Omgevingsvergunning |
| Op je eigen erf, binnen wat het omgevingsplan toestaat | Vaak geen vergunning, wel de regels van dat plan |
| Op je eigen erf, maar de verkoop past niet bij de functie van het perceel | Vergunning voor een omgevingsplanactiviteit: afwijken van het plan |
| Tegen de gevel van je winkel, op de stoep | Regels uit de gemeentelijke verordening, meestal een uitstalling |
De derde rij is de rij waar boerderijwinkels tegenaan lopen. Een agrarisch perceel is bestemd om te telen en te houden, en verkoop vanaf dat perceel is daarbinnen vaak toegestaan zolang het ondergeschikt blijft en het om je eigen producten gaat.
Zodra je ingekochte producten van anderen erbij legt, verandert het karakter van je verkoop en kan de gemeente daar anders naar kijken. Dat is het gesprek dat je beter voert voordat je een kast met tien vakken bestelt.
Sinds de Omgevingswet heet het bestemmingsplan het omgevingsplan. Gemeenten hebben tot 2032 de tijd om alle bestaande regels daarnaartoe over te brengen, dus in de tussentijd kunnen regels nog in oude bestemmingsplannen en verordeningen staan.
Praktisch betekent dat: zoek je perceel op in het Omgevingsloket en lees wat er over de functie en over detailhandel staat. Kom je er niet uit omdat er meerdere documenten over je perceel gaan, ga dan niet gokken maar bel de gemeente.
Doe die check ook als de buurman al jaren een kast heeft staan. Een kast die er staat, is geen bewijs dat hij mag staan, en het is ook niet gezegd dat voor jouw perceel hetzelfde geldt.
Op het Omgevingsloket zit een vergunningcheck waarmee je voor jouw locatie kunt nagaan of er een vergunning of melding nodig is. Dat is een goed vertrekpunt en het is geen antwoord.
Het antwoord komt uit een vooroverleg met je gemeente. Neem daar concreet materiaal mee naartoe: de maten van de kast, de plek op een kaart of luchtfoto, wat erin komt, en hoe klanten aanrijden en parkeren. Een vraag met een tekening erbij levert een bruikbaar antwoord op; een vraag zonder tekening levert een verwijzing naar het plan op.
Vraag in dat gesprek ook meteen naar de doorlooptijd. Dat is het getal dat je nodig hebt om te bepalen wanneer je opengaat.
Een automaat die vast op je erf staat, is bouwkundig gezien een bouwwerk, en dan gaat het over maat, hoogte en de plek ten opzichte van de weg. Het Rijk wijst gevallen aan die vergunningvrij zijn voor de omgevingsplanactiviteit, en die gevallen kan een gemeente in haar omgevingsplan niet alsnog vergunningplichtig maken.
Let daarbij op wat je eromheen bouwt. Een losse kast en dezelfde kast met een overkapping, een houten omkasting of een verhoogde onderbouw zijn niet hetzelfde geval, en juist dat soort toevoegingen zet je in de categorie waar wel iets voor nodig is.
Bespreek dat dus in één keer. Een vergunningvrije kast waar je een half jaar later een afdak boven zet, is een tweede traject.
Voor de inhoud gelden dezelfde regels als in een gewone winkel: je houdt je aan de Warenwet en je werkt volgens een hygiënecode. Bij gekoelde producten hoort daar het bewaken en registreren van de temperatuur bij, en de allergeneninformatie moet zichtbaar zijn vóórdat de klant koopt. De kast zelf moet stevig zijn bevestigd, en de gemeente kan regels stellen over zwerfafval eromheen.
Twee productgroepen vallen af. Alcohol mag niet via een automaat worden verkocht; wat daar precies staat en welke routes wel werken, staat op de pagina over de bierautomaat. Rookwaren mogen vrijwel nooit via een automaat.
Voor rauwe melk gelden aparte eisen die losstaan van je vergunning. Ook die zoek je uit voordat je de tap bestelt, niet erna.
Naast de gemeente als vergunningverlener is er de wegbeheerder. Een kast die auto's laat stoppen, verandert iets aan het verkeer, en of dat op jouw plek kan, is niet aan jou.
Kijk in elk geval naar de inrit en naar de ruimte waar iemand kan stilstaan zonder de weg te blokkeren. En houd er rekening mee dat een bord langs de weg om aandacht te trekken zijn eigen regels heeft, los van de kast.
De vergunning is eenmalig, het aantonen is dagelijks. Bij een gekoelde kast wil je kunnen laten zien dat de temperatuur klopte, en bij elk product wil je kunnen terugvinden uit welke partij het kwam.
Zorg daarom dat de verkoop uit de kast in dezelfde administratie terechtkomt als de rest van je winkel. Hoe wij dat op het erf oplossen, met een kassa waarop de klant zelf kiest en afrekent, staat op de pagina over ons kassasysteem voor boerderijwinkels.
Het bouwkundige deel, dus ondergrond, stroom, verbinding en de plek zelf, staat op de pagina over het plaatsen van een automaat. Die twee lopen parallel: terwijl de gemeente naar je aanvraag kijkt, laat je de plek klaarmaken.
Zoek je uit wat er voor jouw erf nodig is en wil je dat de verkoop uit de kast vanaf dag één bij je winkelomzet komt, dan plannen we een gesprek waarin jij laat zien wat je van plan bent. Geen presentatie van onze kant. We willen zien waar hij komt, wat erin gaat en hoe je nu afrekent, want daar hangt het antwoord van af.
Hé, Brent hier! 👋
Een van de bouwers. Vraagje? App me even direct.